Trong những năm gần đây, tình hình thời tiết tại An Giang có nhiều diễn biến bất thường. Giai đoạn chuyển mùa từ mùa khô sang mùa mưa thường xuất hiện các hiện tượng nắng nóng kéo dài xen kẽ những cơn mưa lớn, dông lốc, độ ẩm không khí tăng cao. Sự thay đổi đột ngột của nhiệt độ và độ ẩm làm giảm sức đề kháng của vật nuôi, tạo điều kiện thuận lợi cho nhiều loại vi khuẩn, vi rút, ký sinh trùng phát triển gây bệnh.
Bên cạnh đó, ngành chăn nuôi tỉnh An Giang đang phát triển theo hướng tập trung, an toàn sinh học với các đối tượng nuôi chủ lực như heo, bò thịt, bò sữa, dê, gà, vịt và thủy cầm. Việc vận chuyển con giống, thức ăn và sản phẩm chăn nuôi giữa các địa phương ngày càng tăng làm gia tăng nguy cơ phát sinh và lây lan dịch bệnh nếu không có các biện pháp phòng ngừa hiệu quả.
Một số bệnh thường gặp trong giai đoạn chuyển mùa
Đối với trâu, bò, dê
1/Bệnh tụ huyết trùng.
2/Bệnh lở mồm long móng.
3/Bệnh viêm da nổi cục trên bò.
4/Viêm phổi, viêm đường hô hấp.
5/Ký sinh trùng đường máu.
6/Tiêu chảy ở bê, nghé, dê con.
Đối với đàn heo
1/Dịch tả heo châu Phi.
2/Tai xanh (PRRS).
3/Lở mồm long móng.
4/Tụ huyết trùng.
5/Viêm phổi địa phương.
6/Tiêu chảy do E.coli.
7/Phó thương hàn.
Đối với gia cầm
1/Cúm gia cầm
2/Newcastle.
3/Gumboro.
4/CRD (hen ghép).
5/Viêm thanh khí quản truyền nhiễm.
6/Tiêu chảy và bệnh cầu trùng.
Các biện pháp phòng bệnh cần thực hiện
Chủ động theo dõi diễn biến thời tiết
Người chăn nuôi cần thường xuyên cập nhật thông tin dự báo thời tiết để có biện pháp ứng phó kịp thời.
Gia cố chuồng trại trước mùa mưa.
Che chắn chống gió lùa.
Đảm bảo nền chuồng luôn khô ráo.
Có khu vực trú mưa, tránh nắng cho vật nuôi.
Hạn chế thả gia súc ngoài đồng khi mưa lớn hoặc nắng gắt kéo dài.
Thực hiện tốt vệ sinh, tiêu độc khử trùng
Đây là biện pháp quan trọng hàng đầu nhằm ngăn ngừa dịch bệnh.
Thường xuyên vệ sinh chuồng nuôi, máng ăn, máng uống.
Thu gom và xử lý chất thải đúng quy định.
Khơi thông cống rãnh, không để nước tù đọng.
Phun thuốc sát trùng định kỳ 1–2 lần/tuần.
Rắc vôi bột xung quanh chuồng nuôi, khu vực chứa chất thải và lối ra vào.
Đối với các trang trại chăn nuôi quy mô lớn cần bố trí:
Hố sát trùng phương tiện.
Khu thay quần áo bảo hộ.
Khu cách ly vật nuôi mới nhập đàn.
Nâng cao sức đề kháng cho vật nuôi
Trong điều kiện thời tiết thay đổi thất thường, cần đặc biệt chú trọng dinh dưỡng.
Cung cấp đầy đủ thức ăn và nước uống sạch.
Không sử dụng thức ăn bị nấm mốc, ôi thiu.
Bổ sung vitamin A, C, D, E và khoáng vi lượng.
Bổ sung chất điện giải trong những ngày nắng nóng.
Đối với bò, dê cần tăng cường nguồn thức ăn thô xanh chất lượng tốt.
Dự trữ thức ăn ủ chua, rơm ủ urê cho mùa mưa kéo dài.
Thực hiện nghiêm công tác tiêm phòng
Tiêm phòng đầy đủ và đúng lịch là biện pháp hiệu quả nhất để tạo miễn dịch chủ động.
Đối với trâu, bò
1/Lở mồm long móng.
2/Tụ huyết trùng.
3/Viêm da nổi cục.
Đối với heo
1/Dịch tả heo cổ điển.
2/Tai xanh.
3/Lở mồm long móng.
4/Tụ huyết trùng.
5/Mycoplasma.
6/E.coli cho heo con.
Đối với gia cầm
1/Cúm gia cầm.
2/Newcastle.
3/Gumboro.
4/Đậu gà.
5/Viêm phế quản truyền nhiễm.
Người chăn nuôi cần tuân thủ hướng dẫn của cơ quan thú y và cán bộ khuyến nông về lịch tiêm phòng phù hợp với từng địa phương.
Áp dụng chăn nuôi an toàn sinh học
Hạn chế người lạ ra vào khu chăn nuôi.
Kiểm soát phương tiện vận chuyển.
Không sử dụng thức ăn thừa chưa qua xử lý nhiệt.
Cách ly vật nuôi mới nhập đàn từ 14–21 ngày.
Thực hiện nguyên tắc “cùng vào – cùng ra” đối với chăn nuôi tập trung.
Tăng cường theo dõi sức khỏe vật nuôi
Hằng ngày cần quan sát đàn vật nuôi để phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường như:
Bỏ ăn, giảm ăn.
Sốt cao.
Ho, khó thở.
Tiêu chảy.
Đi đứng khó khăn.
Xuất hiện các tổn thương trên da.
Khi phát hiện vật nuôi nghi mắc bệnh cần:
Cách ly ngay.
Báo cán bộ thú y địa phương.
Không tự ý bán chạy hoặc vận chuyển vật nuôi bệnh.
Khuyến cáo của Trung tâm Khuyến nông An Giang
Trong điều kiện thời tiết diễn biến phức tạp và nguy cơ dịch bệnh vẫn tiềm ẩn, người chăn nuôi cần thực hiện đồng bộ các biện pháp vệ sinh thú y, tiêm phòng đầy đủ, chăn nuôi an toàn sinh học và quản lý tốt đàn vật nuôi. Việc chủ động phòng bệnh không chỉ giúp giảm thiểu thiệt hại kinh tế mà còn góp phần phát triển ngành chăn nuôi tỉnh An Giang theo hướng bền vững, an toàn và hiệu quả.
Bài và ảnh: Lê Thị Hồng Cẩm
