Trong bối cảnh giá vật tư nông nghiệp liên tục biến động, việc tìm kiếm giải pháp thay thế phân bón hóa học đang trở thành xu hướng tất yếu. Một trong những giải pháp được địa phương triển khai sử dụng thử nghiệm là phân bón Đầu Trâu Bio-Canxi trong thực hiện mô hình cánh đồng lớn tại xã Giang Thành. Thực tế cho thấy biện pháp này không những giảm lượng phân bón hóa học mà còn cải tạo được đất và tăng hiệu quả kinh tế cho nông dân.
Mô hình được triển khai ở vụ Đông Xuân 2025-2026 tại Hợp tác xã dịch vụ Phú Nông xanh với diện tích 100 hecta. Nông dân tham gia mô hình được Trung tâm Khuyến nông hỗ trợ giống, vật tư nông nghiệp… Song song đó, phân bón Đầu Trâu Bio-Canxi cũng được Công ty phân bón Bình Điền phối hợp cùng triển khai nhằm cung cấp vi sinh vật giúp tăng độ pH, rửa mặn, phèn thúc đẩy phân hủy rơm rạ và giảm ngộ độc hữu cơ trong mô hình.
Giảm chi phí, tăng hiệu quả.
Theo đánh giá của ông Trần Văn Hai giám đốc Hợp tác xã dịch vụ Phú Nông Xanh cho biết, nông dân tham gia cánh đồng lớn kết hợp sử dụng phân bón Đầu Trâu Bio-Canxi giảm từ 10–20% phân bón hóa học truyền thống mà năng suất vẫn được duy trì ổn định, thậm chí còn tăng cao hơn.
Đánh giá mô hình, nhiều nông dân trong hợp tác xã cho rằng sử dụng phân bón Bio-Canxi giúp cây hấp thu dinh dưỡng tốt, tăng khả năng chống chịu trong điều kiện thời tiết bất lợi. Đặc biệt, trong giai đoạn mưa nắng thất thường như hiện nay, cây lúa vẫn giữ được bộ lá xanh bền, cây ra rễ nhanh, giúp đất tơi xốp, lúa cứng cây, ít đổ ngã. Nhờ đó, ít sâu bệnh, tính ra lợi nhuận tăng lên rõ rệt.
Mô hình cánh đồng lớn không chỉ giảm chi phí mà còn giúp đồng ruộng đồng đều hơn nhờ áp dụng cùng một quy trình kỹ thuật. Đây là yếu tố quan trọng giúp hợp tác xã dễ dàng cơ giới hóa trong các khâu gieo sạ, chăm sóc và thu hoạch.
Tác động tích cực đến đất canh tác lúa.
Việc bổ sung phân bón Đầu Trâu Biocanxi giúp cải thiện đáng kể tình trạng thoái hóa đất do lạm dụng phân bón hóa học trong thời gian dài, đất bị mất cân bằng dinh dưỡng, giảm hàm lượng hữu cơ và vi sinh vật có lợi. Đặc biệt trong điều kiện biến đổi khí hậu, khi hạn mặn và thiếu nước ngày càng diễn biến phức tạp.
Anh Đoàn Trọng Hiếu nông dân Hợp tác xã Phú Nông Xanh cho biết: tôi tham gia cánh đồng lớn, ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật theo hướng dẫn của khuyến nông và sử dụng sản phẩm phân bón Đầu Trâu Bio-Canxi từ đầu vụ. Theo anh Hiếu điểm khác biệt dễ nhận thấy là cây lúa cứng cây, đặc biệt là việc hạ phèn, bộ rễ phát triển tốt lá lúa vẫn xanh mặc dù lúa vẫn chín. “Trước đây lúa tôi bị phèn nhiều và bệnh bướu rễ tôi thường bón nhiều đạm để cây phát triển nhanh nhưng lúa dễ nhiễm sâu bệnh, đổ ngã. Từ khi sử dụng Bio-Canxi thì bệnh bướu rễ giảm rất nhiều cây lúa phát triển đồng đều hơn, ít sâu bệnh nên giảm được thuốc bảo vệ thực vật. Tính ra chi phí mỗi héc ta giảm thêm gần một triệu đồng”, anh Hiếu chia sẻ.
“Điểm chú ý ở việc sử dụng phân bón Bio-Canxi là khi lúa chín nhưng trên lá lúa vẫn còn màu xanh đẹp, không bị cháy phèn. Một số mãnh ruộng lân cận không sử dụng sẽ bị huyết lá, tôi nhận thấy sản phẩm Bio-Canxi rất tốt cho vùng đất này”, anh Hiếu chia sẻ thêm.
Hướng đi phù hợp, nông dân thay đổi tư duy
Đánh giá về hiệu quả của mô hình, bà Huỳnh Đào Nguyên, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông An Giang cho rằng việc thực hiện mô hình cánh đồng lớn kết hợp sử dụng các dòng phân bón cải tiến phù hợp với định hướng phát triển nông nghiệp xanh. Mô hình không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế mà còn tạo điều kiện để áp dụng đồng bộ các tiến bộ kỹ thuật như quản lý dịch hại tổng hợp, cơ giới hóa và truy xuất nguồn gốc sản phẩm.
Hợp tác xã Phú Nông Xanh tham gia mô hình đã được Trung tâm hỗ trợ giống lúa, phân bón, hướng dẫn tập huấn công nghệ khoa học – kỹ thuật cũng được triển khai đồng bộ. Qua đó, đã tác động tích cực đến nhận thức của người dân, trình độ sản xuất từng bước được nâng lên, chuyển dịch từ sản xuất nhỏ lẻ, manh mún sang sản xuất tập trung, đồng loạt, tạo ra sản lượng lớn chất lượng, thuận lợi cho doanh nghiệp bao tiêu sản phẩm và tăng cường sự liên kết giữa các hộ nông dân trong cùng cánh đồng.
Cũng theo bà Nguyên việc tham gia cánh đồng lớn lợi ích lớn nhất không chỉ nằm ở năng suất, chất lượng mà còn ở việc thay đổi tư duy sản xuất của nông dân. Trước đây, bà con thường có tâm lý bón càng nhiều phân càng tốt. Nhưng thực tế, bón dư phân hóa học không những lãng phí mà còn gây hại cho đất.
Nông dân tham gia cánh đồng lớn và việc sử dụng phân bón đúng cách trong canh tác lúa không chỉ giúp giảm lượng phân hóa học, giảm chi phí mà còn mang lại nhiều lợi ích về kinh tế, môi trường và độ bền của đất cũng như dễ dàng kết nối tiêu thụ sản phẩm. Hy vọng với sự đồng hành của Khuyến nông và sự chủ động của nông dân cũng như doanh nghiệp liên kết tiêu thụ mô hình này hứa hẹn sẽ được nhân rộng trong thời gian tới.
Bài và ảnh: Trang Nghiêm
