Trong sản xuất nông nghiệp, thông tin giá cả có vai trò quan trọng đối với nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp và cơ quan quản lý. Giá nông sản thường xuyên biến động theo cung – cầu thị trường, mùa vụ, chất lượng sản phẩm, khu vực tiêu thụ và nhiều yếu tố khác. Vì vậy, việc thu thập thông tin giá một cách đầy đủ, chính xác và có phương pháp là cơ sở để cung cấp thông tin kịp thời cho người sản xuất. Trong hai ngày 23 và 24/9/2026, Trung tâm Khuyến nông An Giang tổ chức lớp tập huấn “Kỹ năng thu thập thông tin giá cả nông sản”.
Tham gia lớp tập huấn có 30 học viên là viên chức Khuyến nông phụ trách công tác thu thập, tổng hợp và báo giá nông sản trên địa bàn tỉnh. Lớp tập huấn do Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Phú Son, giảng viên cao cấp Trường Kinh tế, Đại học Cần Thơ trực tiếp hướng dẫn.
Trang bị kỹ năng thu thập thông tin giá từ thực tế
Tại lớp tập huấn, học viên được giảng viên cao cấp hướng dẫn các phương pháp thu thập thông tin giá cả nông sản, từ việc xác định nguồn thông tin, lựa chọn đối tượng khảo sát, cách đặt câu hỏi, ghi nhận thông tin đến kiểm tra và đối chiếu dữ liệu.
Đặc biệt, học viên được đi thực tế tại các chợ đầu mối tại phường Rạch Giá, Hợp tác sản xuất – Dịch vụ nông nghiệp Kênh 10, xã U Minh Thượng, đại lý và các điểm thu mua nông sản trong tỉnh để trực tiếp thu thập thông tin. Qua điều tra, các nhóm học viên hiểu và ghi nhận nhiều mức giá khác nhau như: giá mua của thương lái, giá bán của nông dân, giá tại các điểm tập kết, giá tại đại lý và các mức giá giao dịch tại những kênh tiêu thụ khác nhau.
Qua thực tế, học viên có điều kiện nhận diện sự khác nhau giữa các loại giá, đồng thời hiểu rõ hơn những yếu tố tác động đến giá nông sản. Đây cũng là cơ hội để viên chức khuyến nông rèn luyện kỹ năng tiếp cận người cung cấp thông tin, đặt câu hỏi và kiểm chứng thông tin trước khi tổng hợp, báo cáo.
Thực hành xử lý và chuẩn hóa dữ liệu
Bên cạnh kỹ năng thu thập thông tin, lớp tập huấn chú trọng hướng dẫn học viên xử lý và chuẩn hóa dữ liệu giá cả nông sản bằng công cụ Excel.
Từ những số liệu giá cả các mặt hàng nông sản thu thập được tại các chợ trong thực tế, học viên thực hành nhập dữ liệu vào bảng tính, thực hiện các bước giảng viên đã hướng dẫn. Qua đó, học viên sẽ phát hiện và xử lý những trường hợp dữ liệu bị trùng lặp, bỏ trống hoặc không đầy đủ.
Một nội dung quan trọng là nhận diện và xử lý các trường hợp giá bất thường. Những mức giá có sự chênh lệch lớn so với mặt bằng chung cần được kiểm tra, xác minh nguyên nhân trước khi đưa vào cơ sở dữ liệu tổng hợp. Qua đó, hạn chế sai lệch trong quá trình tổng hợp và nâng cao độ tin cậy của thông tin giá.
Việc chuẩn hóa dữ liệu ngay từ khâu thu thập và nhập liệu giúp hình thành nguồn thông tin có hệ thống, thuận lợi cho việc theo dõi diễn biến giá theo thời gian, địa bàn, sản phẩm và từng kênh tiêu thụ.
Từng bước nâng cao năng lực phân tích, dự báo thị trường
Thông qua lớp tập huấn, viên chức khuyến nông không chỉ được trang bị kỹ năng thu thập và nhập dữ liệu mà còn từng bước hình thành phương pháp tổng hợp, phân tích diễn biến giá cả nông sản.
Từ dữ liệu được thu thập thường xuyên, có kiểm chứng và chuẩn hóa, viên chức khuyến nông có thể theo dõi sự biến động giá theo từng thời điểm, nhận diện xu hướng tăng, giảm hoặc ổn định của từng mặt hàng. Đây là cơ sở quan trọng để nâng cao chất lượng thông tin cung cấp cho nông dân, hợp tác xã và các chủ thể tham gia sản xuất, kinh doanh nông sản.
Đối với công tác khuyến nông, việc nắm bắt kịp thời diễn biến thị trường còn góp phần nâng cao chất lượng tư vấn, định hướng sản xuất theo nhu cầu thị trường, hạn chế tình trạng sản xuất theo phong trào và hỗ trợ người dân chủ động hơn trong lựa chọn cây trồng, vật nuôi cũng như thời điểm tiêu thụ sản phẩm.
Gắn thông tin giá với chuyển đổi số trong khuyến nông
Lớp tập huấn “Kỹ năng thu thập thông tin giá cả nông sản” cũng góp phần nâng cao năng lực số cho đội ngũ viên chức khuyến nông. Việc ứng dụng Excel trong nhập, chuẩn hóa và xử lý dữ liệu là bước đầu để hình thành phương pháp quản lý thông tin khoa học, thống nhất và thuận tiện cho việc tổng hợp.
Trong thời gian tới, khi dữ liệu giá cả được thu thập hằng ngày và chuẩn hóa, thông tin có thể được phân tích theo nhiều tiêu chí khác nhau, phục vụ tốt hơn cho công tác thông tin thị trường và hoạt động khuyến nông.
Qua hai ngày tập huấn, học viên được kết hợp giữa lý thuyết và thực hành, từ thu thập thông tin ngoài thực địa đến nhập liệu, kiểm tra, chuẩn hóa và xử lý dữ liệu trên Excel. Đây là những kỹ năng thiết thực, góp phần nâng cao chất lượng công tác báo giá nông sản và hằng ngày từng bước xây dựng đội ngũ viên chức khuyến nông có khả năng khai thác, xử lý và phân tích thông tin thị trường một cách chủ động, chính xác và hiệu quả.
Có thể nói giá cả nông sản thu thập tại các xã trong tỉnh, công tác khuyến nông có thêm nguồn thông tin thực tiễn để phục vụ công tác tham mưu, tư vấn sản xuất, kết nối thị trường và hỗ trợ nông dân, hợp tác xã trong quá trình tổ chức sản xuất theo hướng hiệu quả, phù hợp nhu cầu thị trường và phát triển bền vững.
Bài và ảnh: Trang Nghiêm
