Trong bối cảnh chăn nuôi ngày càng biến động về giá cả, dịch bệnh và thị trường, việc tìm kiếm mô hình sản xuất ổn định có khả năng mang lại lợi nhuận bền vững luôn là mối quan tâm hàng đầu cuả người nông dân. Giữa nhiều sự lựa chọn, mô hình nuôi heo nái sinh sản vẫn cho thấy sức hút mạnh mẽ nhờ khả năng tạo dòng thu nhập đều, ổn định góp phần nâng cao thu nhập cho nông hộ.
Để nuôi heo nái hiệu quả phụ thuộc vào các yếu tố: Con giống, kỹ thuật nuôi, dinh dưỡng đến phòng bệnh và giá cả thị trường.
Việc chọn giống ưu tiên nái ngoại như Landrace, Yorshire, Duroc.. chọn con đều vú từ 12 vú trở lên, chân khỏe, tăng trọng đều, sức ăn tốt, ngoại hình cân đối; theo dõi động dục chính xác, phối giống đúng thời điểm, người chăn nuôi cần ghi chép đầy đủ ngày phối giống, ngày đẻ dự kiến, số con được sinh ra, sử dụng tinh heo đực đạt tiêu chuẩn di truyền, nguồn gốc rõ ràng, tuy nhiên không phối giống heo nái quá béo hay quá gầy.
Bên cạnh đó dinh dưỡng và chăm sóc phải phân theo giai đoạn mang thai để đạt nâng suất tối ưu như: giai đoạn chờ phối nuôi tách riêng, khẩu phần giàu đạm, khoáng và vitamin, tránh vỗ béo quá mức tạo mỡ; giai đoạn phối giống không tăng khẩu phần ăn, tránh trường hợp sảy thai; giai đoạn mang thai đến 114 ngày cần bổ sung khoáng vi lượng, can xi, viamin A, D, E, chẩn bị chuồng đẻ; giai đoạn nuôi con đây là giai đoạn tiêu tốn năng lượng, khẩu phần giàu năng lượng, giàu đạm từ 16-17%.
Hộ chị Nguyễn Thị Thúy Hằng, ấp Trung Bình, xã Thoại Sơn, tỉnh An Giang nuôi 5 heo nái, bình quân heo nái tốt có thể sinh sản từ 2,4 lứa/năm, mỗi lứa trung bình 8-12 con, thậm chí 16-18 con đối với giống cao sản. Hiện tại chuồng chị đang có 2 nái nuôi con, khác với nuôi heo thịt, nuôi nái tập trung vào con giống và sản xuất heo con theo lứa. Từ đó mà hộ dân có thể bán heo con cai sữa cho các hộ nuôi tiếp vỗ béo bán thịt.
Chị cho biết “Sau khi tách đàn và nuôi đến xuất thịt đem bán giá thời điểm 75.000 đồng/kg heo hơi, sau khi trừ các khoản chi phí chị đạt lợi nhuận tầm 1,5 triệu đến 1,7 triệu đồng/con. Những năm gần đây kinh tế gia đình khá hơn, chị còn tận dụng nguồn thức ăn bã đậu nành có sẵn tại đại phương giúp giảm chi phí, tăng chất lượng thịt, heo con mới đẻ có khách đến đặt hết, ngoài nuôi heo nái anh còn nuôi 20 con thịt cung cấp thương lái ”.
`Để chăn nuôi đạt hiệu quả cao thì người nuôi vệ sinh chuồng trại sạch sẽ, nền chuồng bê tông có dốc thoát nước tốt, khô ráo, thông thoáng không bị gió lùa trực tiếp tách riêng biệt nái mang thai và nái đẻ, cần có hệ thống xử lý chất thải bằng biogas hay hầm lắng, ngoài áp dụng nguyên tắc an toàn sinh học như hạn chế người ra vào, sát khuẩn khử trùng rắc vôi bột định kỳ chuồng nuôi.
Ngoài ra, bên cạnh áp dụng biện pháp an toàn sinh học thì phòng bệnh thú y rất quan trọng, heo nái cần tiêm phòng đầy đủ các bệnh: dịch tả heo, tai xanh, tụ huyết trùng, thương hàn… Song song đó cần tẩy giun định kỳ, bổ sung điện giải khi thời tiết thay đổi. Áp dụng tốt biện pháp an toàn sinh học đồng nghĩa giúp hộ dân giảm đáng kể chi phí thú y, giảm rủi ro dịch bệnh và bảo vệ đàn là tài sản lớn nhất của hộ nuôi.
Nuôi heo nái sinh sản không chỉ mang lại lợi nhuận kinh tế cao, mà còn khẳng định sự năng động, dám nghĩ dám làm của bà con, góp phần cải thiện đời sống mà còn là hướng đi phù hợp trong xây dựng nông thôn mới, phát triển kinh tế gia đình theo hướng bền vững.
Bài và ảnh: Diên Thị Thu Thùy
Trạm KTNN khu vực Thoại Sơn
