Rời quân ngũ trở về với đôi bàn tay trắng, anh Tạ Ngọc Vương đã táo bạo chuyển đổi đất lúa kém hiệu quả sang lập vườn trồng nhãn Ido sau thời gian đi làm thuê. Nhờ nhạy bén đưa công nghệ cao vào sản xuất, anh đã thu về hàng trăm triệu đồng tiền lời mỗi năm, mở ra hướng đi bền vững cho nông nghiệp địa phương.
Quyết định táo bạo tạo dựng cơ nghiệp
Năm 2014, hoàn thành nghĩa vụ quân sự trở về địa phương, anh Tạ Ngọc Vương đối mặt với bài toán kinh tế nan giải. Khi đó, đất đai gia đình đông anh em phải chia nhỏ, vài công ruộng ít ỏi độc canh cây lúa năng suất thấp, chi phí lại cao khiến đời sống bấp bênh. Không cam chịu cảnh nghèo khó, anh quyết định đi làm thuê, rong ruổi theo máy gặt đập liên hợp xuống tận các vùng miệt vườn lân cận để tìm đường đi mới.
Tại đây, chứng kiến những mô hình vườn cây ăn trái cho thu nhập vượt trội, anh Vương nhận ra làm giàu phải bắt đầu từ việc đổi mới cây trồng. Trở về quê nhà, với tinh thần của một người lính không ngại gian khó, anh mạnh dạn dồn hết vốn liếng, chuyển đổi toàn bộ diện tích đất ruộng sang lập vườn trồng giống nhãn Ido.
Nhớ lại bước ngoặt mang tính sinh tử của đời mình, ông Tạ Ngọc Vương chia sẻ: “Hồi đó đi bộ đội về, thấy ruộng ít mà kinh tế khó khăn quá, tôi ôm máy cắt đi làm thuê miệt dưới. Thấy người ta làm vườn đạt hiệu quả cao, tôi quyết tâm về làm theo. Lúc đó liều mạng mua cây giống giâm trước, chấp nhận rủi ro chứ không dám chần chừ. May mắn là chính quyền địa phương thấy mô hình có triển vọng nên ủng hộ, tạo điều kiện cho làm. Chính quyết định dứt khoát ngày ấy đã mở ra cơ ngơi ngày hôm nay.”
Để giải quyết bài toán tài chính, anh chọn cách “lấy ngắn nuôi dài”: trồng nhãn giâm giống sẳn trước một năm để tranh thủ thời gian sinh trưởng, sau đó trồng xen đu đủ giữa các liếp nhãn. Nhờ nguồn thu từ đu đủ, anh có kinh phí trang trải phân thuốc, tái đầu tư cho đến khi vườn nhãn lớn khép tán.
“Kéo” công nghệ cao về đồng đất quê nhà
Xác định trồng cây ăn trái không thể phó mặc cho kinh nghiệm truyền thống hay thời tiết, anh Vương sớm tiếp cận tư duy nông nghiệp hiện đại. Điểm đột phá trong mô hình của anh chính là việc đưa công nghệ cao và tự động hóa vào quy trình canh tác.
Toàn bộ diện tích vườn được anh đầu tư hệ thống tưới phun điều khiển hoàn toàn bằng hệ thống bơm tự động. Thay vì mất nhiều ngày công lao động vất vả, giờ đây chỉ với một nút bấm công tắt, vườn nhãn rộng hàng chục công đất được tưới mát đều đặn chỉ trong vòng 30 phút. Hệ thống này vừa tiết kiệm tối đa nguồn nước, vừa giảm đáng kể chi phí nhân công chăm sóc.
Đặc biệt, đối với những cây nhãn lâu năm có tán cao, việc phun thuốc bảo vệ thực vật thủ công tiềm ẩn nhiều nguy cơ cho sức khỏe. Anh Vương đã mạnh dạn ứng dụng thiết bị bay không người lái (drone) vào khâu phun xịt định kỳ mỗi tháng một lần. Công nghệ rải sương từ trên cao giúp thuốc bám đều từng kẽ lá, triệt tiêu mầm bệnh mà lại tiết kiệm thuốc đáng kể. Song song đó, anh kiên quyết chuyển đổi toàn bộ sang quy trình sử dụng phân thuốc sinh học để trái nhãn sạch, bảo vệ môi trường, giảm phát thải và đáp ứng các tiêu chuẩn kiểm nghiệm khắt khe của thị trường xuất khẩu.
Quả ngọt tiền triệu và khát vọng nâng tầm nông sản OCOP
Nhờ nắm vững kỹ thuật chăm sóc, quản lý dịch hại sinh học và chủ động xử lý cho trái nghịch vụ, vườn nhãn của anh Vương phát triển đồng đều, năng suất vượt bậc. Hiện tại, tổng diện tích vườn nhãn của anh và mộ liên kết trồng trọt cùng người thân đã mở rộng lên hơn 2 ha (khoảng 21 công tầm lớn).
Bình quân mỗi công nhãn đạt năng suất từ 3,5 đến 4,7 tấn quả. Riêng vụ mùa vừa qua, một khu vườn hơn 1 ha của anh đã cho doanh thu lên đến 800 triệu đồng. Sau khi trừ toàn bộ chi phí đầu tư và công cán, anh đút túi khoản lợi nhuận ròng hơn 550 triệu đồng, mức thu nhập cao gấp nhiều lần so với thời còn làm lúa.
Không dừng lại ở việc bán nhãn tươi xô cho thương lái, người nông dân nhạy bén này đang ấp ủ những bước tiến xa hơn. Nhận thấy tiềm năng của việc chế biến sâu để gia tăng giá trị sản phẩm, anh Vương đang tìm hiểu sẽ tiếp tục đầu tư hệ thống lò sấy khép kín để sản xuất nhãn sấy dẻo, đồng thời hoàn thiện các thủ tục đăng ký tham gia chương trình OCOP của địa phương.
Bộc bạch về hướng đi sắp tới, ông Tạ Ngọc Vương trăn trở: “Hiện nay mình chủ yếu bán nhãn tươi, phụ thuộc nhiều vào thương lái. Ước muốn lớn nhất của tôi sắp tới là đầu tư hệ thống máy móc để làm nhãn sấy dẻo và xây dựng thành công sản phẩm đạt chuẩn OCOP. Tôi muốn quy trình canh tác của mình phải hoàn toàn là nông sản sạch, có thương hiệu rõ ràng để nâng cao giá trị trái nhãn địa phương, mở rộng đường vào các siêu thị lớn chứ không chỉ dừng lại ở bán thô.”
Đánh giá cao hiệu quả kinh tế và định hướng phát triển của mô hình, ông Huỳnh Thanh Tuấn, Chủ tịch Hội Nông dân xã Phú Hòa tỉnh An Giang khẳng định: “Mô hình trồng nhãn ứng dụng công nghệ cao của anh Tạ Ngọc Vương là một trong những điểm sáng kinh tế nông nghiệp tiêu biểu tại địa phương. Việc mạnh dạn cơ giới hóa, ứng dụng máy bay phun xịt và tưới tự động không chỉ giúp tiết kiệm chi phí, giảm phát thải bảo vệ môi trường mà còn đem lại giá trị kinh tế vượt trội so với canh tác truyền thống. Định hướng sắp tới của Hội là tiếp tục đồng hành, đề xuất các nguồn vốn khuyến công hỗ trợ hội viên đầu tư trang thiết bị chế biến sâu, hướng tới chuẩn hóa sản phẩm OCOP để xây dựng chuỗi giá trị nông nghiệp bền vững cho xã nhà.”
Dám nghĩ, dám làm và dám thay đổi tư duy, mô hình trồng nhãn công nghệ cao của anh Tạ Ngọc Vương là minh chứng rõ nét cho diện mạo mới của người nông dân thời đại số: làm giàu từ tri thức, làm chủ công nghệ để biến đồng đất quê hương thành mảnh đất trù phú, đầy triển vọng.
Bài và ảnh: Bảo Phong
