Nhằm từng bước ứng dụng khoa học, công nghệ vào sản xuất nông nghiệp, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm và giảm công lao động thủ công, Trung tâm Khuyến nông An Giang phối hợp với Trạm Kỹ thuật Nông nghiệp khu vực Chợ Mới triển khai mô hình “Ứng dụng công nghệ IoT trong sản xuất nấm bào ngư” trên địa bàn xã Long Kiến. Qua khảo sát điều kiện sản xuất thực tế, hộ chị Đặng Thị Diễm My, ngụ ấp An Thị, xã Long Kiến, được lựa chọn làm hộ trình diễn thực hiện mô hình.
Mô hình đầu tư nhà trồng nấm diện tích 60 m², tổng kinh phí xây dựng 90 triệu đồng, kết hợp bộ thiết bị IoT trị giá 30 triệu đồng phục vụ theo dõi, giám sát và điều khiển tự động các yếu tố môi trường như nhiệt độ, độ ẩm và thông gió trong nhà trồng. Tổng mức đầu tư ban đầu 120 triệu đồng được khấu hao trong 8 vụ sản xuất, tương ứng 15 triệu đồng/vụ. Trong suốt quá trình thực hiện, mô hình được cán bộ kỹ thuật theo dõi và hướng dẫn thường xuyên.
Trong một vụ sản xuất, hộ bố trí 6.000 bịch nấm bào ngư. Chi phí sản xuất gồm phôi nấm, vôi bột, công theo dõi, chăm sóc, thu hoạch, vệ sinh nhà trồng và các chi phí liên quan, với tổng chi phí sản xuất là 82.335.000 đồng. Trong quá trình sản xuất, năng suất giữa các đợt thu có sự dao động nhất định; mô hình ghi nhận tỷ lệ hao hụt khoảng 2% số bịch do nhiễm mốc xanh, mốc đen. Sau khi trừ hao hụt, năng suất bình quân đạt khoảng 300 gram/bịch. So với phương thức trồng nấm bào ngư truyền thống, mô hình ứng dụng công nghệ IoT cho năng suất cao hơn từ 5% trở lên, ngay cả ở mức năng suất thấp nhất, kết quả vẫn cao hơn phương thức truyền thống khoảng 5%.
Giá bán nấm bào ngư thương phẩm dao động từ 45.000 – 50.000 đồng/kg. Ngoài nguồn thu từ nấm tươi, hộ còn tận dụng phụ phẩm sau thu hoạch bán cho người mang về trồng nấm rơm với giá 250 đồng/bịch, góp phần tăng thêm thu nhập và giảm chất thải trong sản xuất.
Chị Đặng Thị Diễm My, hộ tham gia mô hình chia sẻ: “Trước đây trồng nấm theo cách truyền thống phải theo dõi thủ công, tốn nhiều công chăm sóc. Khi áp dụng hệ thống IoT, nhiệt độ và độ ẩm trong nhà trồng được kiểm soát ổn định hơn, nấm phát triển đồng đều to hơn, hao hụt giảm nên gia đình yên tâm sản xuất.”
Tổng doanh thu của mô hình đạt 82.335.000 đồng/vụ. Sau khi trừ chi phí sản xuất và chi phí khấu hao tài sản cố định 15 triệu đồng/vụ, mô hình mang lại lợi nhuận 16.080.000 đồng sau 4 tháng sản xuất.
Qua thực tế triển khai cho thấy, mô hình ứng dụng công nghệ IoT trong sản xuất nấm bào ngư giúp kiểm soát tốt điều kiện môi trường, giảm công lao động, hạn chế mốc bệnh, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, mang lại hiệu quả kinh tế ổn định. Đây là mô hình phù hợp điều kiện sản xuất của nông hộ địa phương và có thể xem xét nhân rộng trong thời gian tới.
Bài và ảnh: Đặng Bảo Ngọc
Trạm Kỹ thuật nông nghiệp khu vực Chợ Mới
